Profesor zw. dr hab. Elżbieta Smułkowa


Specjalistka w zakresie języka i dialektów białoruskich oraz słowiańskiego językoznawstwa porównawczego. Badaczka polsko-białorusko-litewskiego pogranicza w zakresie kontaktów językowych i problematyki socjo-etnolingwistycznej. Organizatorka kształcenia młodej kadry naukowej (polskiej i zagranicznej) w zakresie interdyscyplinarnych badań terenowych pograniczy językowych i kulturowych. Kilkakrotne staże naukowe w Kijowie, Mińsku i Moskwie. Wykłady gościnne na zaproszenie Uniwersytetów w Lund i w Konstanz (pobyty miesięczne). Uczestniczka Międzynarodowych Kongresów Slawistycznych i licznych międzynarodowych konferencji w kraju i zagranicą, w tym w 1990 roku w Rzymie na sympozjum The Foundations of Historical and Cultural Traditions In East Central Europe: Belarus, Lithuania, Poland, Ukraine, na którym po raz pierwszy spotkali się przedstawiciele „demoludów” z badaczami emigracyjnymi Ameryki i krajów Europy Zachodniej. Księga referatów i dyskusji Okrągłego stołu została wydana pod tym samym tytułem w Lublinie w 1994 roku. W latach 1991-1995 początkowo konsul generalny, a następnie pierwszy ambasador RP na Białorusi. Autorka ponad 160 publikacji naukowych.
Najważniejsze publikacje:

Książki:

Pogranicza Białorusi w perspektywie interdyscyplinarnej. Praca zbiorowa pod red. Elżbiety Smułkowej i Anny Engelking, OBTA, Warszawa 2007.

Pogranicza Białorusi w perspektywie interdyscyplinarnej (koncepcja i współautorstwo pracy zbiorowej oraz redakcja wespół z A. Engelking), Warszawa 2007;

Białoruś i pogranicza. Studia o języku i społeczeństwie, Warszawa 2002;

Język i tożsamość na pograniczu kultur, Białystok 2000 (współautorstwo i redakcja z A. Engelking);

Język i kultura białoruska w kontakcie z sąsiadami, Warszawa 2001;

Słownik nazw terenowych północno-wschodniej Polski, t. I-III, Warszawa 1992-1995, (współautorki N. Barszczewska, J. Głuszkowska, T. Jasińska-Socha);

Fonetyka i fonologia języka białoruskiego z elementami fonetyki i fonologii ogólnej, Warszawa 1998 (współautor W. Czekman);

Studia językowe z Białostocczyzny. Onomastyka i historia języka, Warszawa 1989 (współautorstwo i redakcja z I. Maryniakową);

Studia nad gwarami Białostocczyzny. Morfologia i słownictwo, Warszawa 1984 (z I. Maryniakową);

Studia nad akcentem języka białoruskiego. Rzeczownik, Warszawa 1978;

Słownictwo z zakresu uprawy roli w gwarach wschodniej Białostocczyzny na tle wschodniosłowiańskim, Wrocław 1968.

Artykuły:

Glosa do teorii badań pograniczy językowych (Na przykładzie sytuacji językowej Brasławszczyzny), w: Z przeszłości i teraźniejszości języka polskiego, red. J. Kamper-Warejko, J. Kulwicka-Kamińska, K. Nowakowska, Toruń, 2007, s. 165-179;

Język polski na Białorusi, w: Język polski jako narzędzie komunikacji we współczesnym świecie, red. J. Mazur, M. Rzeszutko-Iwan, Lublin, 2007, s. 195-206;

Spentany jenzyk, czyli o substytucji i kalkach na pograniczu językowym. Na materiale z rejonu brasławskiego na Białorusi, „Acta Baltico-Slavica” 31, 2007, s. 283-289;

Zachodniaje i uschodniaje pamieżża Biełarusi – ahulnaje i specyficznaje. Ustupnyja zauvahi, w: Biełaruś i biełarusy u prastory i czasie, red. S. Zaprudski, A. Fiaduta, Z. Szybieka, Mińsk 2007, s. 283-290.


Nagrody i wyróżnienia:
Nagroda Ministra Szkolnictwa Wyższego: indywidualna stopnia III (za rozprawę doktorską o słownictwie rolniczym) i dwie nagrody zespołowe II stopnia (za współautorski podręcznik Fonetyki i Fonologii języka białoruskiego oraz za Słownik nazw terenowych północno-wschodniej Polski). W roku 2005 odznaczona Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski. W 1994 – Złoty medal Opiekuna miejsc pamięci narodowej i Komandoria z gwiazdą zakonu św. Jerzego. W 1975 r. otrzymała Złoty Krzyż Zasługi. Kilkakrotne nagrody rektorskie za działalność dydaktyczną i naukową.

Zainteresowania pozanaukowe:

Z okresu pełnionej misji dyplomatycznej pozostało mi zainteresowanie sprawami stosunków międzynarodowych, zwłaszcza polsko-wschodniosłowiańskich i polsko-litewskich w dziedzinie polityki i współpracy naukowej i kulturalnej. Interesują mnie sprawy społeczne. Lubię teatr, malarstwo, zwiedzanie świata, wycieczki górskie.